१९९० मध्ये लॉंच झालेल्या हबल टेलिस्कोपनंतर त्यापेक्षा १०० पट अधिक पॉवरफुल असलेला जेम्स वेब स्पेस टेलिस्कोपचं काल प्रक्षेपण झालं असून याचं वजन तब्बल ७ टन इतकं आहे! आजवर हबल टेलिस्कोपला ज्या गोष्टी पाहणं शक्य नव्हतं त्या या टेलिस्कोपद्वारे शक्य होतील आणि आपल्याला तुलनेने अधिक अंतरावरील दृश्यं सुस्पष्टरित्या दिसतील. अगदी ज्यावेळी विश्वाची निर्मिती झाली तेव्हाच्या आकाशगंगा (Galaxy) तयार झाल्या आणि त्यावेळच्या घडामोडींचाही अभ्यास याद्वारे शक्य होणार आहे.

दक्षिण अमेरिकेतील फ्रेंच गियाना येथून Ariane flight VA256 रॉकेटद्वारे हा टेलिस्कोप अवकाशात झेपावला. नासाच्या यूट्यूब चॅनलवर याचा व्हिडिओ पाहू शकता.

या मोहिमेसाठी जवळपास १० बिलियन डॉलर्स खर्च झाला असून ही आजवरची सर्वात महाग मोहीम असणार आहे! ६.५ मित्र विस्तीर्ण आरशाचा यामध्ये समावेश आहे! गोल्ड प्लेटेड असलेल्या या आरशाला नेहमी उपयुक्त जागी ठेवण्यासाठी १८ मोटर्स जोडलेल्या भागांचा वापर करण्यात आला आहे. हा टेलिस्कोप 13.6 billion प्रकाशवर्षांपूर्वीच्या इन्फ्रारेड लाइटला टिपू शकेल हा काळ म्हणजे वैज्ञानिकांच्या अंदाजाने 13.8 billion वर्षांपूर्वी घडलेल्या बिग बँगच्या घटनेनंतरचा काळ दर्शवू शकेल!

जेम्स वेब (James Webb) या १९६० च्या दशकात त्यांनी नासाच्या महत्वाच्या मोहिमांची धुरा सांभाळली होती. त्यांच्या सन्मानार्थ या नेक्स्ट जनरेशन स्पेस टेलिस्कोपचं नाव जेम्स वेब स्पेस टेलिस्कोप असं देण्यात आलं आहे.

या टेलिस्कोपला पृथ्वी ते चंद्राच्या चारपट अंतर दूर अपेक्षित जागी पोहोचण्यासाठी जवळपास १ महिना लागेल. सुरवातीला चाचण्या पार पडल्यावर जून महिन्यात हा पूर्णपणे कार्यान्वित होईल. सध्याचा टप्पा यशस्वी झालेला असला तरी अजूनही बऱ्याच गोष्टी अशा आहेत ज्यामुळे हे मोहीम अपयशी ठरू शकते. या टेलिस्कोपच्या खास ट्विटर हॅंडलवर (twitter.com/NASAWebb) याची सध्याची माहिती व स्थिती पाहू शकता.

The post James Webb टेलिस्कोपचं प्रक्षेपण : सर्वात मोठा व शक्तिशाली स्पेस टेलिस्कोप appeared first on MarathiTech - मराठीटेक.

नासा या अमेरिकन अंतराळ संस्थेने जाहीर केलेल्या माहितीनुसार त्यांच्या Artemis प्रोग्राम अंतर्गत पुन्हा एकदा चंद्रावर मानव पाठवण्याची तयारी सुरू करण्यात आली आहे. यामध्ये ह्युमन लँडरसाठी इलॉन मस्कच्या स्पेसएक्स कंपनीची निवड करण्यात आली आहे. ज्यामार्फत दोन अंतराळवीर चंद्रावर नेण्यात येणार आहेत. यापैकी एक अंतराळवीर चंद्रावर पाऊल ठेवणारी पहिली स्त्री अंतराळवीर ठरणार आहे. ही मोहीम २०२४ मध्ये पार पडेल.

नासा मोहिमेत रॉकेटद्वारे orion स्पेसक्राफ्ट पाठवणार आहे ह्यामध्ये ४ अंतराळवीर असतील. यामधील २ अंतराळवीर स्पेसएक्सच्या Human Landing System (HLS) मध्ये प्रवेश करतील आणि त्यांचा चंद्रावरचा प्रवास सुरू होईल ते आठवडाभर चंद्रावर अभ्यास करून उर्वरित परतीच्या प्रवासासाठी पुन्हा Orion मध्ये जाऊन पृथ्वीवर परततील.

या मोहिमेचं कंत्राट स्पेसएक्सला मिळालं आहे ते तब्बल 2.89 बिलियन डॉलर्सचं असणार आहे अशी माहिती दिलेली आहे. हे कॉंट्रॅक्ट मिळवण्यासाठी स्पेसएक्सची स्पर्धा ॲमेझॉनच्या जेफ बेझोस यांच्या Dynetics Inc कंपनी सोबत होती. स्पेसएक्सच्या अलीकडच्या मोठ्या रॉकेट्सचा अनुभव पाहता स्पेसएक्सला हे कॉंट्रॅक्ट मिळणं स्पष्टच होतं.

पृथ्वीवरून शेवटची मानवी चंद्रमोहीम यापूर्वी १९७२ मध्ये झाली होती. ज्यानंतर आजवर अमेरिका किंवा इतर कोणत्याही देशाने त्यांचे अंतराळवीर चंद्रावर पाठवलेले नाहीत!

Elon Musk’s SpaceX wins $2.9bn NASA contract to send humans to the moon

The post इलॉन मस्कच्या स्पेसएक्समार्फत नासा चंद्रावर मानव पाठवणार! appeared first on MarathiTech - मराठीटेक.

नासाच्या पर्सिव्हिअरन्स (Perseverance) रोव्हरने १८ तारखेला यशस्वी लॅंडींग करून छायाचित्रे पाठवण्यास सुरुवात केली आहे. यावेळी येत असलेले फोटो लँड करण्याच्या वेळेपासून मिळाले असून यापूर्वी कधीही अशा प्रकारे फोटो काढण्यात आले नव्हते अशी माहिती नासाने दिली आहे. २४ तासांनी हे फोटो जगासमोर प्रकाशित करण्यात आले आहेत.

पर्सिव्हिअरन्सला घेऊन ॲटलास रॉकेटनं अमेरिकेतल्या केप कॅनॅव्हरल, फ्लोरिडा येथील एयर फोर्स स्टेशनवरून गेल्यावर्षी जुलै महिन्यात उड्डाण केलं होतं. त्यानंतर ते १८ फेब्रुवारी २०२१ ला मंगळ ग्रहावर उतरलं आहे. हा रोव्हर शेकडो वर्षांपूर्वी ज्या ठिकाणी नदी असेल अशी शक्यता वर्तवली जाते अशा ठिकाणी उतरवण्यात आला असून तेथील गोष्टींचा अभ्यास करण्यासाठी ही मोहीम सुरू करण्यात आली होती. त्याकाळी असलेल्या जीवसृष्टीच्या शक्यतेची पडताळणी करण्यात हे महत्वाचं पाऊल ठरेल.

नासाने या रोव्हरवर तब्बल २५ कॅमेरा आणि २ मायक्रोफोन्स बसवले आहेत. या पूर्वीच्या नासाच्याच Curiosity रोव्हरपेक्षा अधिक चांगले कॅमेरा यावेळी बसवण्यात आले असून मंगळ ग्रहाचा पृष्ठभाग आता अधिक सुस्पष्टपणे पाहता येईल. Ingenuity नावाचं छोटं हेलिकॉप्टरसुद्धा यामध्ये जोडण्यात आलं आहे जे हवामान पाहून उडवण्याचा प्रयत्न करण्यात येणार आहे.

या मोहिमेचं नियंत्रण भारतीय वंशाच्या डॉ. स्वाती मोहन यांनी केलं. लँड होत असतानाची प्रक्रियासुद्धा त्यांनी जाहीर केली. संबंधित लाईव्हस्ट्रीम लिंक : https://youtu.be/gm0b_ijaYMQ

या रोव्हरने पाठवलेले अधिकृत फोटो पाहण्यासाठी https://twitter.com/NASAPersevere या लिंकवर जा

भारताचा मंगळावर रोव्हर लँड करण्याचा प्रयत्न अयशस्वी ठरला होता मात्र येत्या काही वर्षात भारत पुन्हा एकदा प्रयत्न करणार असून MOM-2 मोहीम मात्र केवळ orbital म्हणजे मंगळाभोवती फिरत राहण्याच्या दृष्टीने करण्यात येणार आहे. त्यानंतर पुढील गोष्टी ठरवण्यात येतील असं इस्रो प्रमुखांनी आज सांगितलं आहे. यशस्वी मोहिमेबद्दल त्यांनी नासाचं अभिनंदन केलं आहे.

The post नासाचं पर्सिव्हिअरन्स मंगळावर : अनेक बाबतीत प्रथमच थेट मंगळावरून! appeared first on MarathiTech - मराठीटेक.

स्पेसएक्सच्या यानातून नासाचे दोन अंतराळवीर आज अंतराळात झेप घेणार आहेत. इतिहासात प्रथमच एका खाजगी संस्थेद्वारे अंतराळवीर अवकाशात पाठवले जाणार आहेत. Bob Behnken आणि Doug Hurley ही दोन अंतराळवीर या मोहिमेमध्ये सहभागी अंतराळवीर आहेत. यासंबंधी लाईव्ह स्ट्रीम सुरू झाली असून केनेडी स्पेस सेंटरपर्यंतचा प्रवास टेस्ला मॉडेल एक्स या कारमधून करण्यात येत आहे. हा लेख अपडेट करत असताना प्रक्षेपणास १२ मिनिटे शिल्लक आहेत.

अपडेट १ : प्रतिकूल हवामानामुळे हे उड्डाण रद्द करण्यात आलं आहे. पुढील प्रयत्न आज म्हणजे ३१ मे रोजी करण्यात येईल.

अपडेट २ : ३१-०५-२०२० : हे प्रक्षेपण यशस्वी झालं असून दोन्ही अंतराळवीर आता स्पेस स्टेशनच्या दिशेने प्रवास करत असून त्यांना पृथ्वीच्या कक्षेबाहेर सोडून स्पेसएक्सचं रॉकेट पृथ्वीवर आय स्टिल लव्ह यू या ड्रोनशिप परतलं आहे असून हे परत वापरणंसुद्धा आता शक्य आहे! आणखी काही तासांनी हे अंतराळवीर स्पेसस्टेशनजवळ पोचतील आणि त्यांचं स्पेस क्राफ्ट स्पेसस्टेशनला जोडलं जाऊन ते त्यामध्ये प्रवेश करतील.

अपडेट ३ : ३१-०५-२०२० : दोन्ही अंतराळवीर आता इंटरनॅशनल स्पेसस्टेशनजवळ पोहोचले असून काही मिनिटात डॉकिंगची प्रक्रिया सुरू होईल! #ISS #InternationalSpaceStation

अपडेट ४ : ३१-०५-२०२० : क्रू ड्रॅगन आणि इंटरनॅशनल स्पेसस्टेशनची डॉकिंग प्रक्रिया पूर्ण झाली असून काही वेळातच अंतराळवीर स्पेस स्टेशनमध्ये प्रवेश करतील.

३१-०५-२०२०
लाईव्ह स्ट्रीम पाहण्यासाठी लिंक : https://youtu.be/rjb9FdVdX5I

स्पेसएक्स (SpaceX) ही कंपनी इलॉन मस्कनी स्थापन केली आहे. जवळपास नऊ वर्षांनी मानवी अंतराळ मोहीम पार पाडण्यात येणार असून ही घटना नक्कीच ऐतिहासिक असणार आहे. या मोहिमेचं नाव Demo 2 असं असून स्पेसएक्सच्या Falcon 9 या रॉकेटद्वारे Crew Dragon या स्पेसक्राफ्टद्वारे दोन अंतराळवीर अवकाशात झेप घेतील! अवकाशात प्रवास करत ते इंटरनॅशनल स्पेस स्टेशनमध्ये पोचतील जिथे सध्या एक अंतराळवीर आधीच असून आता एकूण तीन अंतराळवीर स्पेस स्टेशनमार्फत पृथ्वीकडे लक्ष ठेवतील!

लाईव्ह अपडेट्ससाठी लिंक्स

• https://twitter.com/SpaceX
• https://youtube.com/spacex

The post स्पेसएक्सच्या यानातून नासाचे दोन अंतराळवीर काही क्षणात स्पेस स्टेशनमध्ये! appeared first on MarathiTech - मराठीटेक.

२६ नोव्हेंबरला मंगळवार पोहोचलेल्या नासाच्या इनसाईटमधील सेस्मोमीटर जो तेथील भूकंपनांची नोंद करेल त्याद्वारे मंगळावरील वार्‍यामुळे झालेले सोलार पॅनलचे कंपन व त्याचा आवाज ऐकता येतोय!

इनसाईट मंगळावर वाहणाऱ्या वाऱ्यामुळे होत असलेल्या सोलर पॅनेल्सच्या कंपनाला टिपत होता. यामध्ये असलेला सेस्मोमीटर हे काम करतोय जो सध्या इनसाईटमध्ये समाविष्ट आहे पण लवकरच मंगळावर उतरवण्यात येणार आहे! ज्यामुळे मंगळावरील भूकंपने (vibrations) समजू शकतील.

व्हिडिओ लिंक youtu.be/ZK5bOZx2xXs

nasa insight in marathi mars sound 

The post मंगळावरचा आवाज ऐका : नासाच्या इनसाईटने पाठवला मंगळावरील आवाज! appeared first on MarathiTech - मराठीटेक.